İki Olympus 7-14mm’nin hikayesi

Süper geniş açı lensler ilginç oluyor. Herkese çekici gelir bu lensler, ama kullanması zordur çünkü eliniz ayağınız dahil hemen herşeyi kadraja alma tehlikesi vardır. “Acaip geniş açı lensim olsun, hemen acaip manzaralar çekeyim” hayali kuranlardansanız yalnız değilsiniz…

Bu kadar geniş açı lens yapmak kolay değil. Aslında lensi yapmak aşırı zor değil, zor olan optik kusurları azaltmak. Bunu yapmak için firmalar türlü cambazlıklar yapıyor: Egzotik camlar, dar odak mesafeleri (en fazla 2x), ve hatta 15mm ve altına inen lenslerde yarım daire şeklindeki lens elemanlar. Dikkat ederseniz Nikon 14-24mm f2.8, Canon 11-24mm f4L, Tokina 16-28mm f2.8, Sigma 12-24mm Art gibi lenslerin ön elemanları dairesel. Bugün karşılaştıracağımız Olympus lensler de aynen bu şekilde, bu yüzden bunlara da filtre takılamıyor.

Neden filtreden konuya girdim? Bilmem, sebebi yok. Belki de şair burada “ön eleman lamba gibi duruyor” demek istiyordur.

Olympus’un 4/3 sisteminde (m4/3’ten önceki) üç tane süper geniş açı lens var: Olympus Zuiko Digital ED 9-18mm 1:4-5.6, Olympus Zuiko Digital 11-22 mm f/2.8-3.5 ve Olympus Zuiko Digital ED 7-14mm f/4.0 ED SHG. Bunların malzeme ve optil kaliteleri de bu sıraya göre, yani 9-18mm en alt seviye (Nikon 10-20mm veya Canon 10-18mm ayarında), 11-22mm orta seviye (Sigma 10-20mm f3.5 ayarında) ve 7-14mm f4 en üst seviye (Canon 16-35mm f2.8 L III, Nikon 14-24mm f2.8G ayarında) lensler. Aslında 11-22mm tam karede 22-44mm’ye denk geliyor ki bu çok geniş değil ama bu lensi kullanmak da keyifli.

Yeni 7-14mm f2.8 Pro’yu EM1 II’de, eski 7-14mm f4 SHG’yi eski E-620’de kullandım. Neden eski lensi de EM1 II’ye takmadım? Bu sefer biraz keyif de yapayım dedim 🙂 Farkettim ki inceleme yaparken iş biraz “görev” dönüyor. Lens tak değiştir vs.. derken fotoğraf çekmek keyiften çok “iş”e dönüyor. Bu seferlik iki farklı makineyle çekim yaptım ama açıkçası 12MP de olsa 20MP de olsa lensin hataları belli oluyor.

E-620’yi kısaca özetleyeyim mi: 12MP, hareketli ekranlı (Canon ve Panasonic tarzı yana açılır), gövdede titreşim azaltmalı, canlı önizlemeli, video çekemiyor, tonla özelleştirme seçeneği var, ve…. Ve en beğendiğim özelliği: Düğmeleri arkadan aydınlatmalı!!! Evet, aletin düğmelerini karanlıkta da görebiliyorsunuz! Hatta silme ve fotoğraf izleme düğmelerinin rengini bile diğerlerinden farklı yapmışlar. Hatırlatırım bu alet 2009’da çıktı:

Arkadan aydınlatmalı düğmeler karanlıkta çekim için birebir

Aşağıda 7mm, 10mm ve 14mm açılarını karşılaştırdım. CA (renk bozulması, chromatic aberration) sorununu ACR’de hallettiysem belirttim. EM1 II’nin piksel sayısı ve AA filtre olmaması avantajı var, resimlere bakarken bunu da unutmayın. Büyük halleri için üzerlerine tıklayın.

KÖPRÜ ALTI CAM CAM

Oslo’da bir köprü altı. CA derdini yaratmak için birebir (bol bol kontrast var). 7mm:

Tepedeki yeni Olympus f2.8, sol alttaki yeni Olympus f4, sağ alttaki eski Olympus f4. Burada CA’yı yok ettim ki çözünürlüğe bakalım. Orta bölgede 20-12MP farkı haricinde pek fark yok, bir de AA filtre olmaması EM1 II’ye çözünürlük avantajı sağlamış. En kenarlarda (artık çerçeve sınırı) yeni lensi ufak ara önde görüyorum ama açıkçası 4K ekranda veya A4 baskıda bile bu farkı göremezsiniz.

Burada bir de şuna dikkat edin: Eski 7-14mm sanki biraz daha geniş gibi (çerçevenin en sağındaki yol lambası yeni 7-14mm’de görünmüyor):

Soldaki yeni 7-14mm, sağdaki eski 7-14mm

Fark geometrik düzeltmeden geliyor:

Soldaki Luminar’la açılmış RAW, sağdaki Adobe ile açılmış RAW

Adobe lense otomatik geometrik düzeltme uyguladığından açı biraz daralıyor. Soldaki Luminar’la açılmış RAW ve göreceğiniz gibi daha geniş.

f5.6:

Burada fotoğrafları göz kararı işledim. Göreceğiniz gibi EM1 II (soldaki) gökyüzünü %100 kurtarmışken ve gölgeler daha temiz. Lenslere dönersek, orta bölgeler aynı olduğundan burada vermedim ve kenarlara bakarsanız da fark az. Burada da CA’yı ACR’de yok ettim.

f8:

Burada da fark genel olarak piksel avantajından geliyor.

10mm’ye geçelim:

Soldan sağa: Yeni 7-14 f2.8 ve f4, eski 7-14mm f4

Fark gene piksel sayısından geliyor. Köşeye bakalım:

Burada CA düzeltmesi yapmadım. Eski 7-14’te çok az CA var gibi ama düzeltmek çocuk oyuncağı. Burada toplam puanda iki lens eşit gibi.

f5.6:

Gene CA düzeltmesi yok. Fark ya çok az ya hiç yok.

14mm’ye bakalım. Önce f2.8 ve f4:

Aradaki fark gerçekten az olsa da 14mm’de üstünlük biraz yeni lenste gibi. Durum f5.6’ta da benzer, yani yeni lens biraz daha iyi durumda.

ARA SICAK


Aktütün basıldı, 15 şehit vardı, cenazelerin toprağa verildiği gün, AKP milletvekili oğluna stadyumda sünnet düğünü yaptı, ulaştırma bakanımız kirve oldu, AKP logolu pasta kesip, halay çektiler.
Siirt’te helikopter düştü, 17 şehit vardı, dışişleri bakanımız yaralıları ziyaret için Gazze’ye koştu, Hamaslılara sarıldı, hıçkıra hıçkıra ağladı, yürekler parçalandı.
Cephanelik patladı, 25 şehit vardı, AKP’nin valisi AKP’nin generaline sucuk hediye etti, “hayat devam ediyor, acımız var diye ara mı verelim” dedi. AKP’nin sözcüsü “yadırganacak bi şey yok, lokum bile ikram edilir” diye tasdik etti.
Reyhanlı havaya uçuruldu, 53 insanımız hayatını kaybetti, o gece, AKP milletvekili oğlunu evlendirdi, TBMM başkanımız, AB bakanımız, anayasa mahkemesi başkanımız katıldı, AKP milletvekili duygularını tivitır’a döktü, “yaşanan elim olay düğünümüzün tadını kaçırdı” diye yazdı.
AKP, Mısır için yas ilan etti.
AKP’li belediyelere genelge gönderildi, şehitlere dikkat çekildi, “kardeşlerimizin acısını paylaşmak için hassasiyet gösterin, eğlenceleri iptal edin” denildi.

Ama en kötüsü bu değil. En kötüsü AKP’ye oy verenlerin bunlara gıkı çıkmadı, çıkmıyor. “Ama önceden de vardı, mesela bilmemne tarihinde bilmemkim şunu yapmıştı” deyip sineye çekiyorlar. Aferin aferin, böyle devam… Ülkede açıklanan enflasyon oranlarını bilmem ama ahlaksız insan enflasyonu tarihi rekor kırıyor, ona eminim.


GEMİLER KALKAR YÜREĞİMDEN

Burada yaklaşık karşıdan gelen çok güçlü bir güneş var. 7mm’de çerçevenin sağ üst köşesine denk geliyor ki aşırı geniş açı lenslerin dertlerinden biri de bu zaten: Güneş kadraja kolayca girebiliyor. Buna rağmen iki lens de kontrastı kaybetmediler, iç yansıma konusunda da yeni lens biraz daha iyi gibi duruyor (gerçi eski lenste güneşi çerçeveye biraz daha almışım).

7mm f5.6:

Biraz piksel farkından biraz da yeni lensin çözünürlük avantajından gelen bir fark var ama çoook büyük baskı almadığınız sürece farkı görmek zor olacaktır. Unutmayın, burada %100 büyütmede gördüğünüz detaylar. Peki iki dosyayı da 8MP’ye indirirsek:

Size ilk bu örnekler verseydim hangisi hangi lensle çekilmiş anlayabilir miydiniz? Tonlardan ve detaylardan biraz farkediliyor aslında…

İç yansımaya bir daha bakalım:

Soldan sağa: 7-14mm f2.8, 7-14mm f4, eski 7-14mm f4

Soldaki yeni lens f8, sağdaki eski lens f8

Bu tip yansımalar diyafram küçüldükçe (daraldıkça) genelde daha belirginleşir. Bu lenslerin ön elemanları bayağı öne çıkık olduğu için yandan gelen güneş bile böyle yansımalar yapabiliyor (Nikon 14-24mm ve Sigma 12-24mm’de de bunları görmüştüm). Ek olarak, bazen bu tip efektleri isteyebilirsiniz de (artistik amaçlarla). Açıkçası yeni 7-14mm f2.8 Pro bu konuda çok iyi.

10mm’ye bakalım. Önce f2.8 ve f4 (gene soldan sağa yeni lens f2.8, yeni lens f4, eski lens f4):

Öncelikle son fotoğrafa dikkat ederseniz (botun ucu) eski 7-14mm biraz daha geniş (geometrik düzeltme sağolsun). Optik olarak yeni lens biraz daha iyi görünüyor

f5.6:

Fark az olsa da yeni 7-14mm biraz daha iyi. Ayrıca eski lenste güneşten kaynaklı yansımalar daha fazla (ama kontrast kaybı minimum).

14mm’ye geçelim. Önce f2.8 ve f4 (gene soldan sağa yeni lens f2.8, yeni lens f4, eski lens f4):

Yeni lens biraz daha iyi görünüyor. Yenide biraz daha CA olsa da temizlemek zor değil.

f5.6:

Gene CA haricinde yeni lens biraz daha iyi, diğer yandan eski lens de hiç kötü değil.

BİR İÇ YANSIMA ÖRNEĞİ DAHA

Güneş çerçevenin sınırındayken 7mm’de fotoğrafa etkisi. Önce f2.8 ve f4ler:

f8:

Soldaki yeni lenste yansıma daha az.

KADIN GÜVERTEDEYDİ, ADAM RIHTIMDA

Başlık Ümit Yaşar Oğuzcan’ın “Rıhtım” şiirindeki bir dize…

Bir beyaz gemiydi ayıran onları
Kadın güvertedeydi, adam rıhtımda
Şimdi unuttum yüzünü kadının
Adamın gözleri aklımda

Önce 7mm, f2.8 ve f4 (soldan sağa standart sıralama):

Yeni lens biraz daha iyi gibi ama aradaki fark piksel farkından va AA filtresi farkından da olabilir.

f5.6:

Aradaki fark artık tamamen piksel farkından. f8’de de durum benzer.

14mm’ye geçelim (10mm’yi atladım). Önce f2.8 ve 4ler:

f5.6:

14mm’de eski lens biraz daha geniş. Optik olarak f5.6’da arada fark neredeyse yok (EM1 II’nin algılayıcısı daha fazla detay veriyor), f2.8 ve f4’te yeni lens daha iyi.

ARA SICAK


Alıntıdır:
Sözcük türeterek dili bozuyorsunuz diyenlere:
Ömer Asım Aksoy ‘akaryakıt’ sözcüğünü türetene değin ‘mahrukat-ı maiya’ deniliyordu.
Uçak sözcüğü ilk türetildiğinde yadırganmıştı. Teyyare demek gerekirmiş.
Açı, alan, boyut, bölü, çap, çarpı, dikey, dörtgen, düzey, eksi, eşit, eşkenar, ikizkenar, kesit, oran, taban, orantı, türev, üçgen, yamuk, teğet, düşey gibi bugün hiç yadırgamadan kullandığımız geometri terimlerini dilimize kazandıran, büyük önder ATATÜRK’tür.
Bilgisayar, yazılım, yazılım dizgesi, donanım, veri tabanı, veri kütüğü gibi bilişim terimlerini dilimize kazandıran bilim adamı ‘Aydın Köksal’dır.
Dil devrimi olmasaydı;
anayasa yerine teşkilat-ı esasiye, başbakan yerine başvekil, genel güvenlik yerine emniyet-i umumiye, genel kurul yerine heyet-i umumiye, gensoru yerine istizah, göktaşı yerine hacer-i semavî, düş kırıklığı yerine inkisar-ı hayal, içgüdü yerine sevki-i tabii diyecektik.
Buraya sığmayacak kadar sayısız örnek var.
Türkçemiz her sorunu aşacak güçte, birikimde ve yetenektedir.


SONUÇ

Yukarıdakiler haricinde iki lensle 100 civarı ek fotoğraf çektim ve tüm bunlara dayanarak diyebilirim ki:

  • İki lens de en üst seviye standartlarda üretilmişler. “Eski” 7-14mm ED SHG f4 hala çok başarılı.
  • Yeni lens gerçekten de Olympus’un dediği gibi eskisinden biraz daha iyi. Bu fark özellikle en açık diyaframlarda ve 14mm’de daha belirgin. f5.6’da fark azalsa da yeni lens hala biraz önde.
  • Olympus’un m43 Pro lensleri gerçekten de tüm odak mesafelerinde en iyi performansı vermek için üretilmiş. Şimdiye kadar 12-40mm f2.8 Pro ve 12-100mm f4 Pro’yu kullanmıştım, şimdi bu 7-14mm f2.8 Pro da aynı: Her diyafram ve odak mesafesinde muhteşem.
  • Eski lens yenisine göre bayağı büyük. Aynasız sistemde aradaki ayna kalkınca algılayıcı lense daha fazla yaklaşıyor ve böylece özellikle geniş açı lenslerde boyutu bayağı küçültebiliyorsunuz. Diğer yandan yeni lensin bazı bozuklukları (örneğin geometrik bozulma ve CA) gövde içinde düzeltilebilecek şekilde tasarlanmış. Eski lenste bunlar büyük oranda lenste düzeltildiğinden eski lens daha büyük ve ağır.
  • E-620 bayağı iyi aletmiş. Algılayıcısı eski nesil olmasına rağmen kullanımı keyifli. Fiyatına göre hala alınabilecek bir gövde bence.
  • Eski lenste çok parlak güneşi kadraja alırsanız iç yansımalar yenisine göre daha belirgin, diğer yandan kontrast kaybı neredeyse yok.
  • Ben iki lensle de memnun olurdum. Şu anda yeni 7-14’ü tutasım var ama mali durumlar uymasaydı eskisini de tutabilirdim. Panasonic 7-14mm de bir alternatif tabi.

 

2 comments for “İki Olympus 7-14mm’nin hikayesi

  1. Salih Aydın
    2018-04-11 at 4:47 am

    Ellerinize ve emeğinize sağlık hocam.
    Aslında bu ikilinin yanına panasonic 7-14 f4’de olsaydı karşılaştırmada daha bir lezzetli olurdu sanki, Panasonic fiyat ve boyut olarak çok avantajlı.
    Hatta panasonic-Leica 8-18 bile olabilirdi…
    Tabi böyle süper geniş acı lensleri’de elinizde tutacak halinizde yok 🙂

    • ErtOzt
      2018-04-11 at 6:15 am

      Panasonic 7-14mm daha ufak evet. Gerçi onun da fiyatı artmış son zamanlarda.
      Ben bu iki Olympus’un optiğini daha çok beğeniyorum.
      Panasonic Leica da merak ettiğim bir lens. Tahminen elime geçmesi 1 yılı bulur (ikinci elde yaygınlaşması lazım önce).

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.